Η Ιστορία της Μαστίχας
Γεννήθηκε στη Χίο. Ταξίδεψε στα πέρατα του κόσμου. Ένα φυσικό προϊόν που έτυχε ευρείας αποδοχής και ποικίλης χρήσης απ' όλους τους λαούς που συνάντησε στα μεγάλα ταξίδια του, στους μακρινούς προορισμούς των ανήσυχων πνευμάτων. Ένα προϊόν που συγκεντρώνει, ακόμα & σήμερα, το ενδιαφέρον της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας, που ανοίγει δρόμους σε έρευνες και μελέτες των θεραπευτικών του ιδιοτήτων. Είναι το ίδιο πρωτογενές υλικό που οι μαέστροι της παραδοσιακής και μοντέρνας κουζίνας ανακαλύπτουν μέσα από νέες γευσιγνωστικές συγκινήσεις. Η μυθική ρητίνη του σχίνου υπήρξε η αφορμή για συναρπαστικές συναντήσεις και πολιτιστικές ανταλλαγές πέρα ακόμα και από το δρόμο του μεταξιού…
Στην Αρχαιότητα Έλληνες ιατροί, όπως ο Ιπποκράτης, ο Γαληνός, ο Διοσκουρίδης από την Κιλικία και αργότερα πολλοί Έλληνες και Λατίνοι ιατροί ανακαλύπτουν τις φαρμακευτικές ιδιότητες της «χιώτικης ρητίνης». Οι ιστορικοί Ηρόδοτος, Διόδωρος Σικελιώτης και Πλίνιος παρέχουν πλήθος λαογραφικών πληροφοριών για τη χρήση της μαστίχας στην Αρχαία Καρχηδόνα, στην Αίγυπτο και στην Αραβία.
Στα χρόνια της Ρωμαϊκής ακμής ο αυτοκράτορας Ηλιογάβαλος, πρώτος, αναμιγνύει μαστιχέλαιο (mastichinum leum) με κρασί και το ονομάζει «μαστίχινον οίνον» (masticatum). Οι κυρίες της Ρώμης και αργότερα της Κωνσταντινούπολης χρησιμοποιούν οδοντογλυφίδες από ξύλο μαστιχόδεντρου, ως λευκαντικού, συνήθεια που διατηρήθηκε και στο Μεσαίωνα σε Γαλλία, Αγγλία, Ολλανδία και Ισπανία.
Κατά τη Βυζαντινή περίοδο, η μαστίχα συμπεριλαμβάνεται στα ελάχιστα εξαγώγιμα προϊόντα πολυτελείας της Κωνσταντινούπολης, εισφέροντας στο αυτοκρατορικό ταμείο της διοίκησή του νήσου 120.000 χρυσά νομίσματα.
Το πέρασμα των Γενοβέζων από τη Χίο (1346-1566 μ.Χ.) συστηματοποιεί το εμπόριο της μαστίχας, ανοίγοντας τις αγορές σε Ανατολή και Δύση. Η μαστίχα ταξιδεύει… Ερεβάν, Κύπρος, Ρόδος, Δαμασκός, Αλεξάνδρεια, Προύσα, Οδησσός, Βαγδάτη, Βενετία, Πίζα, Φλωρεντία, Τεργέστη, Μασσαλία, Λονδίνο… πόλεις - σταθμοί που συνυπήρξαν πολιτισμοί, λαοί, θρησκείες, αρώματα, γεύσεις, μουσικές…
Την εποχή της Οθωμανικής αυτοκρατορίας τα Μαστιχοχώρια είναι αυτοδιοικούμενα, διάγουν περίοδο ευημερίας και οι καλύτερες ποιότητες μαστίχας αποστέλλονται υποχρεωτικά από τον Εμίν του μαστιχιού στην Κωνσταντινούπολη, με υψηλό παραλήπτη τις 300 γυναίκες του χαρεμιού του Σουλτάνου.
Σήμερα, στο πολυεθνικό και πολύχρωμο περιβάλλον της Ανατολικής Μεσογείου, η μαστίχα συνεχίζει το ταξίδι της στο χρόνο ενώνοντας ανθρώπους και πολιτισμούς, ανταλλάσσοντας εμπειρίες και δόγματα. Την περιοχή αυτή, τους λαούς της, τον πολυ-πολιτισμό της εκφράζει η μαστίχα, αλλάζοντας πρόσωπο κάθε φορά, θεραπεύοντας, αρωματίζοντας και γλυκαίνοντας τις ζωές των ανθρώπων της.
Η αξία της Μαστίχας Χίου αναγνωρίζεται διεθνώς:
- Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων (ΕΜΑ) έχει απονείμει στην Μαστίχα Χίου φαρμακευτική μονογραφία, όπου χαρακτηρίζεται ως Παραδοσιακό Φάρμακο Φυτικής Προέλευσης, με ενδείξεις για την συμπτωματική θεραπεία φλεγμονών καθώς και δυσπεπτικών προβλημάτων.
- Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) αναγνωρίζει τους παρακάτω ισχυρισμούς υγείας για τη Μαστίχα Χίου: συμβάλλει σε ένα υγιές γαστρεντερικό σύστημα και έχει ευεργετική δράση στη στοματική υγιεινή.
- Η Μαστίχα Χίου είναι Προϊόν Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης (Π.Ο.Π.) με απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
- Η UNESCO έχει συμπεριλάβει την καλλιέργεια της Μαστίχας Χίου στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας.